20 TEMMUZ 2019 CUMARTESİ

Ayşe Yıldız

“RİYASET Mİ RİYAZET Mİ?

Ayşe Yıldız

Yüz tane ahmak bir araya gelse bir tane akıllı adam etmez"

“Akıllı adam her şeyden evvel ıstıraptan ve tacizden azade etmek için çabalar, sessizliği ve boş vakti dolayısıyla mümkün olan az sayıda beklenmedik ve tehlikeli karşılaşma ile birlikte sakin mütevazı bir hayatı arayacaktır. Ve böylelikle sözüm ona hemcinsleriyle çok az bir ortak tecrübeyi paylaştıktan sonra münzeviyane bir hayatı tercih edecektir. Hatta eğer büyük ve asil bir ruha sahipse büsbütün yalnızlığı, kalabalığa tercih edecektir. Çünkü bir insan ne kadar kendi kendine yeter ise, başka insanlara o denli daha az gereksinim duyacaktır.

Yüksek bir zihin düzeyinin bir insanı toplum dışına itebilmesinin nedeni budur. Eğer zihnin niteliği, nicelikle telafi edilebilseydi, bu insanların büyük dünyasında bile yaşama zahmetine değerdi.

Keskin bir zekâdan yoksun küt bir kafa kural olarak körelmiş dünyalıklarla hiç bir his ya da heyecanın etkileyemeyeceği bir ruh haliyle, sözün kısası, ne kadar büyük yahut korkunç olursa olsun, çok fazla acı ya da endişe his etmeyen bir mizaçla birliktedir.

İmdi zihinsel körlük yahut kötülüğün temelinde yatan şey ruh boşluğudur ki, bir sürü çehreye damgasını vurmuştur."

Tüm bu şahıslar cinsiyetin yapı taşı olan insanın ya da ferdin cemiyete olan katkısı ya da katkısızlığı üzerine Schopenhauer'ın felsefik düzleme yaptığı analistlerden mütevekkildir. Nasıl ki din hayatın içerisinde bir karşılık umarsa, aynı minvalde felsefe de hayatın bütünlüğü içerisinde bir karşılık bulamaz ise, karşıtlıkların nerden ya da neyden neşet ettiğine dair tespitlerde bulunur.

Ayakları yere basan, bu tespitler, günümüz dünyasının bir nevi itirafnamesidir. İster ibni Rüşd taraftarı olun, isterseniz Gazali hayranı olun; "Din ve felsefe" ilişkisinin sorunların çözümlenmesinde büyük rol oynadığını yadsıyamazsınız.

Bizde insan ve irfan, sadece zarf olarak ele alındığı için bakılan yer, zarfı kimin gönderdiği ve resmi mührün onayına sahip olup olmadığı… Mazrufa dair bir malumat edinmemek yukarda filozofun bahsettiği insan tariflerine dahil olmayı elzem kılıyor.

Sözün özü ya riyaset yahut riyazet...

AYŞE YILDIZ - TERCÜMEİHÂL

AYŞE YILDIZ DİĞER YAZILARI

Yorum Yaz

  983202

-