25 EKİM 2020 PAZAR

Günün Tarihi

24 TEMMUZ'DA ASLINDA NE OLDU?

Günün Tarihi

24 Temmuz 1923: Lozan Antlaşması'nın  İmzalanması

Misâk-ı Millî'nin Lozan'da gerçekleşmeyerek, Musul, Batı Trakya, Boğazlar, Patrikhane, Hatay, 12 Ada vs. nin Türkiye'ye geri verilmemesi Meclis kadar kamuoyumuzu da hayal kırıklığına uğratmıştı. İsmet Paşa, 24 Temmuz 1923'te anlaşmayı imza etmişti.

Lozan'ın olumsuz sonuçları, bütün üyeleri tayinle gelmiş olan 2. Meclis'te onaylanırken mebusların itiraz, esef ve isyan cümleleri ile karşılanmıştı.

Hamdullah Suphi Tanrıöver, Yahya Kemal Beyatlı gibi atanmış mebuslar dahi Lozan Antlaşması'na Mecliste karşı çıkmış, Antlaşmayı  kerhen imzaladıklarını açıklamışlardı

Sonradan Maarif Vekili olmuş bulunan Mustafa Necati de Lozan Antlaşması'nın onu sağlamak için yapılan fedakârlıkları hiçe saydığını açıklayarak şöyle demişti: Bu muahedede milli iktisadımız temin olunmamıştır. Muahede bu hususta da sakattır… Bütün borçların kısmı küllisi Türk milletine yüklenmiştir… Efendiler bu muahedede kapitülasyon kokusu vardır.” (Kabaklı,1989:46)

Ahmet Kabaklı'ya göre Antlaşmanın bu haliyle kabulü, Türkiye'ye karşı bir darbeden başka bir şey değildi.Böylece Birinci ve İkinci Büyük Millet Meclis'lerindeki görüşmelerden anlaşıldığı üzre, Lozan barışı adı altında, bize kabul ettirilen maddeler “Misâk-ı Millî” ülküsüne en büyük bir darbe olmuştur.(Kabaklı,1989:47)

Dönemin Başbakanı Rauf Bey Antlaşmada kabul edilen maddelerden dolayı İsmet Paşa'yı görmek dahi istememektedir. İsmet, Lozan'da müttefiklerle  bir anlaşma yapmayı başardı, İsmet zafer kazanmış olarak Ankara'ya döndü. Genel olarak atmosfer çok iyiydi, fakat Rauf, daha sonra da Ali Fuat istifa etti.Özellikle Rauf şunları söyledi: Ben, şahsen bir daha İsmet Paşa ile yüz yüze gelmek istemem. Onunla bir arada çalışmama da olanak yoktur. (Rustow,1984:460)

GÜNÜN TARİHİ - TERCÜMEİHÂL

GÜNÜN TARİHİ DİĞER YAZILARI

Yorum Yaz

  433598

-